Sunday, January 11, 2009

Italiaanse bonden organiseren flexwerkers

Italiaanse vakbonden zijn relatief succesvol in het organiseren van flexwerkers, schrijft Salvo Leonardi van het Instituut voor Sociaal-Economisch Onderzoek (IRES), de denktank van de CGIL, in een nieuw artikel.
In absolute termen is Italië het land met het grootste aantal vakbondsleden van Europe, ook al bestaat de helft van de leden uit gepensioneerden. De organisatiegraad is ook relatief hoog (33%), maar is de afgelopen decennia gedaald. Recent is er echter sprake van een tegenbeweging, waarbij het organiseren van migranten een belangrijke rol speelt. Migranten vormen inmiddels 8% van de vakbondsleden.
Aan het eind van de jaren negentig hebben de drie vakbondsfederaties aparte vakbonden voor zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers) en uitzendkrachten opgezet (de vakbond die is aangesloten bij CGIL – NIDIL – gaat ook werklozen organiseren).
NIDIL heeft inmiddels 33.000 leden; ALAI (de bond die is aangesloten bij CISL) heeft er 28.000. De flexbonden sluiten onder meer CAO’s af met uitzendbureau’s (90% van de uitzendkrachten valt onder deze CAO’s) en ze helpen uitzendkrachten om toegang te krijgen tot de medezeggenschap op het werk en tot sectorale opleidingsfondsen.
Daarnaast worden CAO’s op bedrijfsniveau afgesloten in de publieke sector (vooral lokale overheden), de nonprofit sector en de marktsector (vooral call centres en opiniepeilers), waar inmiddels van 120.000 van de 1.500.000 zogenaamde assistenten onder valt (dit zijn een bepaald soort zzp’ers). In de publieke sector en bij call centres voert men de onderhandelingen samen met de vakbonden van vaste werknemers. Het doel is ‘gelijk loon voor gelijk werk’. Verder is NIDIL erin geslaagd om 20.000 flexwerkers aan een vaste baan te helpen, vooral in de call centres.
Een aantal grote vakbonden (van de metaalbewerkers en werknemers in de publieke sector) staat kritisch tegenover de flexbonden. Niet alleen voelen ze zich bedreigd, maar ze vinden daarnaast dat werknemers die op dezelfde plek werken ook georganiseerd moeten worden door dezelfde bond, los van het type contract dat ze hebben.
Bron: Salvo Leonardi (2008), Union Organisation of Employees in Atypical and Precarious Work in Italy. International Journal of Action Research 4(3): 203-24. Foto: CGIL.

No comments: